Giới hạn sinh thái – nhân tố vô sinh, nhân tố giới hạn và sự phân tầng

Mô phỏng giới hạn sinh thái (Sinh học 12, chủ đề Môi trường và các nhân tố sinh thái). Mỗi loài có một đường cong giới hạn với giới hạn dưới, điểm cực thuận, giới hạn trên, khoảng thuận lợi và khoảng chống chịu theo quy luật giới hạn sinh thái của Shelford. Quần xã trên cạn (xương rồng, thạch nam, rêu than bùn, lúa, lúa mì, chua me đất, sậy, bồ công anh) hoặc biển nông (san hô, tảo bẹ, cỏ lươn, vẹm, cá hề, cá tuyết) phản ứng với nhiệt độ, ánh sáng, độ ẩm đất hoặc độ mặn và pH; mức sống tốt của loài do nhân tố giới hạn quyết định. Màn hình Đường cong giới hạn so sánh hai loài, loài hẹp và loài rộng, và cho thấy cạnh tranh làm điểm cực thuận sinh thái lệch khỏi điểm cực thuận sinh lí. Màn hình Quần xã có các thanh trượt, các nơi sống mẫu (hoang mạc, đầm lầy than bùn, rạn san hô, đợt nóng biển, cửa sông…), độ phủ thay đổi theo năm, nhân tố giới hạn của từng loài và trò chơi Nơi sống bí ẩn dùng loài chỉ thị. Màn hình Phân tầng vẽ các đai thực vật trên sườn núi khi nhiệt độ giảm 6,5 °C mỗi 1000 m và các đới sinh vật ở bờ đá vùng triều, kèm biểu đồ diều. Câu hỏi gợi ý: – Vì sao loài có giới hạn hẹp như thạch nam cho biết về đất nhiều hơn bồ công anh? – Nhân tố nào giới hạn chua me đất rừng ở đồng ruộng, và vì sao cải thiện các nhân tố khác không giúp được? – Vì sao đợt nóng biển chỉ tăng vài độ đã đẩy san hô tạo rạn ra ngoài giới hạn sinh thái?