Chiết suất từ độ sâu thật và độ sâu biểu kiến

Một vật nằm dưới tấm thuỷ tinh hay lớp nước trông như được nâng lên gần mặt hơn: tia sáng từ vật bị khúc xạ lệch xa pháp tuyến khi ra không khí, nên nhìn từ trên xuống, vật như ở độ sâu t/n. Mô phỏng biến hiện tượng này thành bài thực hành đo chiết suất n = độ sâu thật / độ sâu biểu kiến bằng kính hiển vi di động có thước du xích, kèm cách đo thứ hai bằng gương cầu lõm và một ít chất lỏng. Ở màn Kính hiển vi di động, học sinh chọn mẫu (tấm thuỷ tinh crown, nhựa acrylic, nước, glycerol hoặc một mẫu chưa biết) và bề dày t, kéo hoặc chạm vào hình để đưa mặt phẳng ngắm tới gần rồi chỉnh tinh cho ảnh trong thị kính rõ nét nhất. Ba số đọc R₁ (dấu khi chưa có mẫu), R₂ (dấu nhìn qua mẫu) và R₃ (bột rắc trên mặt trên) đọc trên thước chính và du xích độ chính xác 0,001 cm; bảng tự tính độ sâu thật, độ sâu biểu kiến và n, đồ thị độ sâu thật theo độ sâu biểu kiến có hệ số góc n. Màn Gương cầu lõm dùng phương pháp khử thị sai: ghim trùng với ảnh của nó ở tâm gương (h = R); đổ một ít chất lỏng vào gương thì điểm đó hạ xuống R′ và n ≈ R/R′. Câu hỏi gợi ý: – Vì sao đáy bể bơi trông nông hơn thực tế? – Nếu tăng gấp đôi bề dày tấm thuỷ tinh thì độ sâu biểu kiến thay đổi thế nào? – Vì sao đổ một ít chất lỏng vào gương cầu lõm lại làm điểm không còn thị sai dịch lại gần gương?