Phóng điện tay nắm cửa – cọ chân tích electron

Bài Hiện tượng nhiễm điện do cọ xát (chủ đề Điện, Khoa học tự nhiên 8) giải thích vì sao đôi khi chạm tay vào tay nắm cửa kim loại lại bị giật nhẹ: cơ thể đã tích một lượng điện tích do ma sát trước đó. Mô phỏng tái hiện tình huống quen thuộc này bằng một nhân vật cọ chân lên thảm rồi đưa tay ra chạm tay nắm cửa. Kéo bàn chân nhân vật qua lại trên tấm thảm, mỗi đoạn đường cọ được lại có thêm electron chuyển sang cơ thể, hiển thị bằng các chấm mang dấu trừ dọc theo chân và thân. Sau đó kéo bàn tay lại gần tay nắm cửa kim loại: electron tích càng nhiều thì tia lửa phóng qua khoảng không khí ngay khi tay còn cách xa hơn; ngay sau khi phóng điện, số electron trên người trở về 0 và số lần phóng điện được đếm thêm. Giáo viên có thể chỉnh số electron tối đa nhân vật tích được và tầm phóng điện ứng với mỗi electron để làm rõ electron tích càng nhiều thì tia lửa phóng càng xa. Có thể liên hệ hiện tượng với tia sét trong tự nhiên – cũng là một dạng phóng điện quy mô lớn giữa đám mây tích điện và mặt đất – và với việc hay bị giật khi chạm tay vào vật kim loại sau khi đi trên thảm vào ngày hanh khô. Câu hỏi gợi ý: – Electron di chuyển từ đâu sang đâu khi bàn chân cọ vào thảm? – Vì sao cọ chân càng nhiều thì tia lửa phóng ra khi tay còn cách xa hơn? – Vì sao ngay sau khi bị giật (phóng điện), chạm tay vào tay nắm cửa lần nữa thường không bị giật nữa?