Mạch cảm biến ánh sáng, nhiệt độ dùng cầu phân áp

Chủ đề Kĩ thuật điện của Công nghệ 8 giới thiệu cảm biến và mạch điện điều khiển dùng mô đun cảm biến: đèn tự bật khi trời tối, quạt tự chạy khi nóng, còi báo cháy. Bên trong các mô đun đó là một cầu phân áp: cảm biến có điện trở thay đổi theo ánh sáng hoặc nhiệt độ mắc nối tiếp với một biến trở, điện áp ở điểm giữa Vout = Vs × R_dưới/(R_trên + R_dưới) quyết định transistor hay mạch so sánh có đóng tải hay không. Chọn cảm biến (quang điện trở LDR hoặc nhiệt điện trở NTC), vị trí của nó trong cầu phân áp, bộ đóng cắt (transistor NPN hoặc mạch so sánh) và tải (đèn LED, quạt, còi). Kéo thanh Ánh sáng hoặc Nhiệt độ, hoặc kéo trực tiếp trên đồ thị, để thấy điện trở cảm biến, Vout, dòng base, dòng qua tải thay đổi và các hạt điện tích chạy nhanh chậm theo dòng điện. Đồ thị thứ nhất là đường đặc tính của cảm biến (trục log), đồ thị thứ hai là Vout theo ánh sáng hoặc nhiệt độ, nền vàng đánh dấu vùng tải bật. Chỉnh biến trở để dời ngưỡng chuyển; bấm Đổi chỗ cảm biến để đảo từ mạch bật khi tối sang bật khi sáng, từ báo lạnh sang báo nóng. Câu hỏi gợi ý: – Vì sao đặt quang điện trở ở nhánh dưới thì đèn bật khi trời tối? – Muốn đèn bật sớm hơn lúc chạng vạng, nên tăng hay giảm biến trở? – Với mạch so sánh, tải chuyển trạng thái khi điện trở cảm biến bằng bao nhiêu, vì sao?