Lớp bản đồ GIS và viễn thám – chồng lớp, vùng đệm, NDVI và biến động

Hệ thống thông tin địa lí (GIS) và viễn thám là phần ứng dụng bản đồ số trong chủ đề Sử dụng bản đồ của Địa lí 10. Mô phỏng dựng một thung lũng sông tưởng tượng rộng 12 km × 8 km, chia ô 100 m, với dữ liệu giả lập ở hai thời điểm cách nhau 10 năm: độ cao và đường đồng mức, sử dụng đất, vùng ngập lụt (đất cao hơn mực sông dưới 4 m), 12 khu điều tra dân số với mật độ và chỉ số thu nhập, đường giao thông, trạm y tế và trường học. Mỗi chủ đề là một lớp riêng trên cùng một lãnh thổ nên có thể chồng lên nhau và truy vấn cùng lúc. Ở thẻ Lớp bản đồ, học sinh bật, tắt và chồng các lớp, bấm một điểm để đọc giá trị mọi lớp tại đó. Thẻ Phân tích GIS chồng lớp nhà ở lên vùng ngập để đếm số nhà gặp nguy cơ và so sánh hai thời điểm, vẽ vùng đệm quanh sông, đường hay trạm y tế, và chọn chỗ đặt trạm y tế mới theo nhiều tiêu chí (ngoài vùng ngập, gần đường, xa trạm cũ, độ dốc nhỏ) rồi xếp hạng theo số dân trong bán kính 2 km; học sinh tự bấm một vị trí để kiểm tra từng tiêu chí. Thẻ Ảnh viễn thám so sánh ảnh màu thật với ảnh màu giả cận hồng ngoại, tính NDVI = (NIR − Đỏ)/(NIR + Đỏ), phân loại lớp phủ theo ngưỡng NDVI kèm độ chính xác và vẽ bản đồ biến động: đô thị mở rộng, rừng bị chặt. Câu hỏi gợi ý: – Vì sao ở thời điểm B có nhiều nhà nằm trong vùng ngập hơn thời điểm A? – Vì sao thực vật có màu đỏ trên ảnh màu giả? – Tiêu chí nào hạn chế nhiều nhất số chỗ có thể đặt trạm y tế mới?